Prevalentie astma bij kinderen gestabiliseerd, maar overgewicht is probleem

    Korte de, Dianne | Universiteit Maastricht | 29 januari 2016 |

De prevalentie van astma en astmasymptomen bij kinderen in de Westelijke Mijnstreek (Zuid-Limburg) is tussen 1989 en 2001 gedaald en vervolgens gestabiliseerd. Maar als het aantal kinderen met overgewicht blijft stijgen, is het goed mogelijk dat het aantal kinderen met astma(symptomen) weer gaat stijgen.

Daarvoor waarschuwt Dianne de Korte in haar proefschrift waarop ze op 18 december 2015 aan de Universiteit van Maastricht promoveerde. Daarin beschrijft zij trends in de prevalentie van luchtwegklachten en atopische aandoeningen tussen 1989 en 2010 bij schoolkinderen in de regio ‘De Westelijke Mijnstreek’. Ook bracht ze de rol van medicatie in kaart en probeerde ze een verklaring te vinden voor de ontwikkeling van astma(symptomen) in relatie tot overgewicht. Dit onderzoek komt voort uit een langdurige samenwerking tussen de Universiteit Maastricht en de GGD Zuid-Limburg.

Controle van astmaklachten

In eerder onderzoek werd aangetoond dat de prevalentie van luchtwegklachten bij acht- tot elfjarigen in de periode tussen 1989 en 2001 is afgenomen. De Korte wilde weten of deze daling zich tussen 2001 en 2010 zou doorzetten. Dat bleek niet het geval: het percentage kinderen met luchtwegklachten daalde in deze periode niet significant (7,4 procent in 2001, 8,7 procent in 2005 en 6,2 procent in 2010). Wel is de prevalentie van astma bij deze groep kinderen gestabiliseerd.
Vanaf de jaren ’90 krijgen kinderen met astma inhalatiecorticosteroïden voorgeschreven. Deze medicijnen kunnen de ziekte niet genezen, maar zorgen wel voor een betere controle van astmaklachten. Dit is een verklaring dat in astmasymptomen minder vaak gerapporteerd worden in vragenlijsten. De onderliggende ziekte is dan nog wel aanwezig. De Korte kon geen verklaring vinden voor de in eerder onderzoek aangetoonde daling van de prevalentie van luchtwegklachten en de introductie van inhalatiecorticosteroïden vanaf de jaren ’90. ‘Het lijkt er dus op dat het vóórkomen van luchtwegklachten niet gemaskeerd wordt door medicatiegebruik, maar dat het in werkelijkheid is afgenomen’, aldus de onderzoekster.

Meer overgewicht bij kinderen

De Korte onderzocht ook het verband tussen overgewicht en het optreden van astma bij kinderen. In alle peiljaren tussen 1993 en 2010 ontdekte ze dat kinderen met een hogere body mass index (BMI) vaker astmasymptomen en een astmadiagnose hadden. Blootstelling aan tabaksrook was gerelateerd aan het vaker voorkomen van zowel astma als van overgewicht. Het percentage kinderen dat thuis werd blootgesteld aan tabaksrook daalde in de studiepopulatie fors: van 49,1 procent in 1993 naar 13,9 procent in 2010. Het is waarschijnlijk dat daardoor minder astmasymptomen voorkomen bij de kinderen in het onderzoek.
Tegelijkertijd blijft het aantal kinderen met overgewicht toenemen. Omdat er een duidelijke link is tussen astma en overgewicht, bestaat de kans dat de prevalentie van astma bij schoolkinderen weer gaat stijgen. Een van de aanbevelingen van De Korte luidt dan ook dat er preventiemaatregelen komen gericht op kinderen met (een verhoogd risico op) overgewicht, zodat zij geen astma ontwikkelen. Voorbeelden daarvan zijn het verminderen aan blootstelling aan omgevingstabaksrook en het bevorderen van borstvoeding, met name bij kinderen bij wie astma en allergieën in de familie voorkomen.

Keyword: astma kinderen roken bewegen overgewicht

Terug naar het overzicht

Gratis nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van het laatste nieuws over subsidies, zorg en onderzoek naar astma, COPD en andere longziekten.