Psychosociale factoren beïnvloeden problematisch astma bij kinderen

    Verkleij, M. | Universiteit Utrecht | 8 juli 2016 |

Sommige kinderen lukt het niet om hun astma onder controle te krijgen, ondanks optimale medische behandeling. Marieke Verkleij onderzocht bij deze ‘problematisch astma’ kinderen welke psychosociale factoren samenhangen met een slechte astmacontrole en hoe dat verbeterd kan worden.

De mate van astmacontrole heeft grote impact op het dagelijks leven van een kind met astma. Het is bekend dat emoties, stress en gedrag een rol spelen bij astmacontrole en kwaliteit van leven, maar hierover is weinig bekend voor specifiek kinderen met problematisch astma. Promovendus Marieke Verkleij heeft gekeken of gedragsproblemen en stress bij de ouders invloed hebben op problematisch astma bij kinderen. Ook onderzocht zij of een multidisciplinaire behandeling bij deze kinderen de astmacontrole kan verbeteren. Haar studies gaan uit van het zogeheten biopsychosociaal model, waarbij evenwicht tussen biologische en psychosociale variabelen de gezondheid bepalen.

Teruggetrokken gedrag en somberheid

Uit het onderzoek van Verkleij blijkt dat kinderen met problematisch astma vaak internaliserende gedragsproblemen hebben, zoals teruggetrokken gedrag en somberheid. Deze gedragsproblemen gaan vaak gepaard met een lagere kwaliteit van leven en onvoldoende astmacontrole. Het blijft echter onduidelijk wat oorzaak en gevolg is; bij deze groep kinderen zijn deze niet altijd scherp te onderscheiden.
Het was onbekend welke rol stress bij de ouders speelt bij kinderen met problematisch astma. Tegen de verwachting in bleek stress niet vaker voor te komen bij ouders van kinderen met problematisch astma. Deze ouders gaven zelfs minder stress aan dan ouders van gezonde kinderen. Wel ervoeren moeders van kinderen met luchtwegontsteking meer stress. Ook hadden ouders meer stress als kinderen naast astma ook gedragsproblemen hadden, maar in de totale groep van problematisch astma bleek de hoeveelheid stress dus mee te vallen.

Multidisciplinaire behandeling helpt

Hoe kunnen astmacontrole en kwaliteit van leven verbeterd worden bij kinderen met astma? Hiervoor deed Verkleij onderzoek bij kinderen die een multidisciplinaire behandeling kregen in de derdelijnszorg (nadat eerste- en tweedelijnszorg geen goede astmacontrole opleverden). Onderdelen van deze multidisciplinaire behandeling waren: cognitieve gedragstherapie, farmacotherapie, hooggebergte-behandeling en systeemtherapie. Het blijkt dat een multidisciplinaire behandeling leidt tot een betere astmacontrole en kwaliteit van leven en minder gedragsproblemen.
Overigens heeft het onderzoek niet kunnen aantonen dat gedragsproblemen ook de verandering in astmacontrole kan voorspellen. Ook voorspellen astmacontrole en kwaliteit van leven bij opname niet de afbouw van medicatie tijdens de behandeling.
Het is van belang dat de behandeling op het individuele kind wordt afgestemd. De verbeterde resultaten verschilden namelijk individueel voor de eerdergenoemde, verschillende onderdelen.

Keyword: Problematisch astma kinderen astmacontrole kwaliteit van leven psychosociale factoren stress gedragsproblemen.

Terug naar het overzicht

Gratis nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van het laatste nieuws over subsidies, zorg en onderzoek naar astma, COPD en andere longziekten.